امروز: در پی دیدار ۴شنبه گذشته رئیس جمهور با جمعی از هنرمندان، برخی از اصحاب هنر در پاسخ به پرسش روزنامه اعتماد درباره تحلیلشان از این دیدار و دیدگاهشان درباره آینده هنر در کشور مطالبی را گفتند که به نقل از این روزنامه، پاسخ آنها را می خوانید:
شامگاه چهارشنبه ۱۴ دی ماه، رییسجمهور در تالار وحدت میزبان هنرمندان بود. این دیدار که اهالی موسیقی، ادبیات، سینما، تئاتر و هنرهای تجسمی در آن حضور داشتند، چنان تاثیرگذار بوده که پس از گذشت چند روز همچنان همه هنرمندان را به صحبت درباره این نشست واداشته است. از هنرمندان پرسیدیم شما سخنان رییسجمهور و آینده هنر در ایران را چطور دیدید؟
جوانه امیدی در دل و لبخندی بر لب
شهرام ناظری (موسیقیدان و خواننده )
همین حضور رییسجمهور در جمع هنرمندان امیدبخش است. همین گردهمایی صمیمانه -اتفاقی که سالیان سال در کشور نیافتاده بود- مدبرانه است. همین دیدارها برای آینده کشور و وضعیت هنر این مرز و بوم ضروری است. همین صحبتها و نظرگاههای رییسجمهور و وزیر ارشاد، نور امیدی است که در دل همه ما افروخته میشود. همین برنامههای دولت جدید که شکوفه امید را در دل مردم رویانده و لبخندی به روی لبها نشانده، غنیمت است. همین امید، همین لبخند، دریچه بزرگی است که سالیان سال به روی مردم این کشور بسته بود. همین حرکت هوشمندانه آقای روحانی در انتخاب آقای مرادخانی، خود نوید روزهای روشنی برای موسیقی است. پس به فال نیک میگیریم این امید را، این تدبیر را، این لبخند را و این ادبیات محترمانه در برخورد با هنرمندان را. اما یکشبه نه میتوان به سرمنزل مقصود رسید و نه به عملی شدن تمامی وعدهها امید داشت. تا ساخته شدن بنای دوباره هنر بر خرابههایی که از سالهای گذشته بجا مانده چند گام بلند دیگر فاصله است. اما تا به اینجا، با همین امید که در دل مردم و به طبع هنرمندان این کشور زنده شده، میتوان به استقبال روزهای روشن آینده رفت.
کوک شدنِ دوباره سازها
لوریس چکناواریان (موسیقیدان و رهبر ارکستر)
من پیش از هر چیز تحت تاثیر علم و دانش و شخصیت آقای روحانی قرار گرفتم. احساس مسوولیت عمیق و توجه ایشان نسبت به فرهنگ و هنر بسیار جالب توجه است. برای من سخنرانی ایشان در حکم یک مونولوگ تئاتری باشکوه بود، و هر چه گفتند به قلب مردم نشست وبا تشویقهای مکرر آنها همراه بود. برای شخص من اشاره رییسجمهور به بازسازی ارکستر سمفونیک بسیار جالب توجه و امیدبخش بود. چرا که ارکستر هر کشور، ویترین و نماینده فرهنگ و هنر آن مملکت است و توجه ایشان به این نکته مهم برای من بسیار جای خوشوقتی است. آنچه در این نشست اتفاق افتاد، برای همه هنرمندان و مردم الهام بخش بود. از چهره همه آنهایی که در مراسم حاضر بودند هنگام خروج از سالن میشد، شادی و امید و تاثیر صحبتهای رییسجمهور را به وضوح دید. امیدوارم تمامی این صحبتهای صمیمانه و وعدههای امیدبخش، هر چه زودتر به عمل نزدیک شود و شاهد فعالیت دوباره تمامی هنرمندان به ویژه هنرمندان عرصه موسیقی و کوک شدن سازهای ارکستر سمفونیک باشیم.
فاصله همدلی تا همکاری
نگار اسکندرفر (مدیر موسسه فرهنگی کارنامه)
هنرمندانی که در این مملکت ماندهاند، یک دلیل مشخص دارند و آن علاقه به مملکت و اعتلای فرهنگ و هنر کشور است. همچنین آنها ماندهاند تا با همه موانع و مشکلات بزرگ و کوچکی که وجود دارد حرفهشان را حفظ کنند و آن را ارتقا دهند. حال با این قصد و عمل در میان هنرمندان اگر رییسجمهوری نیز باشد که خواستار این پیشرفت و اعتلای فرهنگی باشد، طبعا شرایط پیشرفت کار در حوزه فرهنگ و هنر هموارتر خواهد بود. ما بیشتر، در زندگی حرفهییمان به این فکر کردیم که دولت چه کمکی میتواند به ما برساند، اما بهتر است به این وجه نیز بیندیشیم که ما اهالی فرهنگ و هنر چه کمکهایی را میتوانیم برای پیشرفت امور فرهنگی به دولت انجام دهیم و از قابلیتها و امکانات حرفهیی و فرهنگیمان برای ایجاد این تعامل به بهترین وجه بهره ببریم. آنچه از حرفهای دکتر حسن روحانی دریافتم، به طور خلاصه و موجز این بود که دولت تدبیر و امید، نهتنها قصد ایجاد مزاحمت و اختلال برای اهالی فرهنگ و هنر ندارد بلکه میخواهد، تعاملی کارساز و موثر با هنرمندان برای پیشرفت و اعتلای فرهنگ ایران داشته باشد. باید به این سخنان امیدبخش، امید داشت چرا که با امید میتوان زندگی کرد و به آینده چشم دوخت. آنچه در این تعامل در اولویت قرار میگیرد اعتمادسازی بین دولت و اهالی فرهنگ و هنر است و این اعتمادسازی، میتواند از طریق انجام کارهای بنیادی، احیای سازمانها و نهادهای هنری که طی هفت، هشت سال گذشته از دست دادهایم و فراهم کردن بستری برای ظهور قابلیتهای فرهنگی این مرز و بوم صورت گیرد. آدمها و نهادهای مختلفی در حوزه هنر طی چند سال گذشته کنار گذاشته شدهاند که از پتانسیل و قابلیت اجرایی بالایی برخوردارند و بازگشت آنها به عرصه اجرایی در حوزه هنر میتواند کارگشا باشد. همین که رییسجمهور در سخنرانیاش بهطور مشخص به احیای ارکستر سمفونیک و ارکستر ملی اشاره میکند، نشانگر این است که میتوان به احیای نهادهای هنری و فرهنگیمان امیدوار باشیم. با توجه به اینکه رییسجمهور مشی صداقت را در پیش گرفته است و رایدهندگانش به فردی صادق امید بستهاند، باید در تعامل دولت و اهالی فرهنگ و هنر هرچه بیشتر کوشا باشیم تا وعدههایی که رییسجمهور در سخنرانیاش و پیش از آن در دوره رقابتهای انتخاباتیاش داده بود، محقق شود.
فرهنگ دستوربردار نیست
علی نصیریان (بازیگر سینما و تلویزیون)
هم سخنرانی رییسجمهور و وزیر ارشاد و هم صحبتهایی که نمایندگان شاخههای گوناگون هنری ایراد کردند، بسیار مثبت بود. خانم دکتر نغمه ثمینی به نمایندگی از جامعه تئاتر کشور، متن به آن زیبایی را خواند که خیلی جامع و دقیق دغدغهها، مسائل و خواستههای اهالی نمایش را بازتاب میداد. این دیدار در کل فضای بسیار خوبی داشت و امیدوارکننده بود. جالب این بود که آقای دکتر روحانی و آقای علی جنتی هم در واقع از طرف هنرمندان صحبت کردند و حرف دل آنان را زدند. معلوم بود آنان به تمام مسائل و مشکلات کار هنری و هنرمندان آگاهی داشتند. آنچه آنان گفتند و به عنوان سیاستهای فرهنگی و هنری دولت تشریح کردند، خیلی جالب بود که امیدوارم در عمل هم اجرا شود. قطعا رییسجمهور و وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی به دنبال اجرای برنامههای هنریشان هستند و امیدوارم فضا و شرایط بهگونهیی باشد که آنان بتوانند به گفتههای خود جامعه عمل بپوشانند. از شروع به کار دولت هنوز پنج ماه نمیگذرد و اگر قرار باشد کارها درست پیش برود و کشور سامان بگیرد، همه باید فارغ از اختلاف فکری و جناحی، با هم همکاری کنند. فرهنگ دستوربردار نیست و همانطور که رییسجمهور گفت، کشوری که حافظ و فردوسی داشته، امروز هم باید در سطح هنر و ادبیات جهان بدرخشد.
دولت رنگینکمان
مهناز افشار (بازیگر)
این دولت با گشودن خانه سینما نخستین امید را به اهالی فرهنگ و هنر بازگرداند و اکنون منتظریم تا تکلیف ارکستر سمفونیک مشخص شود و با احیای مجدد آن خیالمان راحت خواهد شد. به نظرم مشکلات در عرصه هنر بسیار زیاد است و سردی و غمگینی بر این حوزه مستولی شده است. نمیتوانیم از دکتر روحانی انتظار داشته باشیم که بهسرعت همه مشکلات را حل کند. ما اهالی هنر وظیفه داریم که در برابر اقدامات دولت صبور باشیم. سخنان رییسجمهوری در جمع اهالی هنر یک ویژگی مهم داشت و آن این بود که مطالب شب گذشته وی با سخنان توامان روزهای آغازین دولت و پیش از انتخابات تفاوتی نکرده بود. این دولت نام خود را تدبیر و امید گذاشته است و من نیز نام رنگینکمان را بر آن میگذارم. ما باید در کنار هم با هر سلیقه و نگاهی که داریم با صلح زندگی کنیم. سینما و هنر متعلق به یک نوع نگاه نیست بلکه به همه باورها و نگاهها در کشورمان تعلق دارد.
آقای روحانی خودش سر شوخی را باز کرد
شهرام شهیدی
- رییسجمهور در دیداری که با هنرمندان داشت خودش سر شوخی با اعتماد را باز کرد و گفت به هم اعتماد کنیم. زیرا دوران، دوران اعتماد است. حالا که این طور است و ما رییسجمهوری داریم که هنر را دوست دارد و آدم جرات میکند با او شوخی کند و گل بگوید و گل بشنود گفتیم امروز بیخیال پا و اندازه گلیم شویم و پابرهنه بدویم میان حرفهاش. آدم پابرهنه تا کفشش را سوی کسی پرت نکرده آدم بدی نیست و تهدید به حساب نمیآید.
- روحانی گفت ارکستر سمفونیک را احیا میکنیم حتی اگر کارت زرد بگیریم. اگر نتیجه احیای ارکستر سمفونیک گرفتن کارت زرد است احتمالا حکم احیای انجمن صنفی روزنامهنگاران کارت قرمز و ممنوعیت از بازی در دور بعدی است.
- روحانی همچنین سفارش کرد تولید آثار یاسآور کافی است و بلافاصله گفت نمیتوانیم با دستور هنر را خلق کنیم. همین پارادوکس باعث تولید این طنز یاس آور شد و یک کارت زرد هم ما گرفتیم.
- روحانی همچنین گفت ممیزی باید در چارچوب قانون باشد. ما درخواست میکنیم ایشان روشن کنند در چارچوب قانون بد یا قانون خوب؟ بعضی وقتها آدم فکر میکند بیقانونی بهتر از داشتن قانون بد است.
ممیز دقت کن...ای بابا جناب ممیز محترم ارشاد چرا به خودت میگیری؟ کی با شما بود؟ منظور من گرافیست معروف شادروان ممیز بود.
- رییسجمهور در بخش دیگری از سخنانش گفت هنرمند نه قرار است زینتالمجالس باشد نه اپوزیسیون. هنرمند نه قرار است نوک پیکان تحولات سیاسی باشد نه گوشهنشین خرابات و خانه. از وقتی اینها را شنیدهام یک کاغذ گذاشتهام جلویم و چیزهایی که یک هنرمند نباید باشد را تیک میزنم.
کاش ایشان معما طرح نمیکرد و خیلی خلاصه میگفت هنرمند باید چه چیزی باشد که ما برای گرفتن مجوز خودمان را آن شکلی اصلاح کنیم.
- روحانی همچنین گفت: برخی صدای ملت را نشنیدهاند... خیلی چیز عجیبی نیست. آن عده وقت نکردند صدای ملت را بشنوند.
- من دو روز است هر روز صدبار مشق مینویسم: من هنرمندم. من هنرمندم... من هنرمندم. چرا؟ چون روحانی در جمع هنرمندان گفته هنر بدون آزادی معنا ندارد. پس برای آزاد بودن باید هنرمند بود. بحث پیچیدهیی شد.
- و روحانی گفت هر کار بیعیبی هنر است. با این حساب ممیز ارشاد اگر کار با قیچی را بلد باشد و کار ممیزی را مطابق آیین نامههای نوشته یا نانوشته خوب انجام دهد هنرمند محسوب میشود !
آنچه هنرمندان در دیدار با روحانی گفتند
از خاموشان میگویم
نغمه ثمینی نخستین سخنران هنرمندان حاضر در تالار وحدت برای ایراد سخنرانی نبود اما حرفهایش چنان بر دل نشست که اشک را به چشمان حاضر در تالار وحدت نشاند، وقتی صحبتهایش به پایان رسید، هنوز اشک از چشمان هانیه توسلی، باران کوثری و ستاره اسکندری جاری بود. این نمایشنامهنویس از خاموشان و حذفشدگان گفت: « به من اجازه دهید صدای خاموش کسانی باشم که قدرتی ندارند. جز صدایی کمجان بر روی صحنه هیچ چیز ندارند. کسانی که به راحتی وزیدن نسیم میشود حذفشان کرد و حذف شدهاند طی این سالها. دیوار بیاعتمادی بین ما و کسانی که قدرت دارند و قضاوتمان میکنند، بسیار بلند است. آن سو آدمها هنوز همان آدمها هستند. کسانی که رغبتی به فرو افتادن دیوار ندارند. کسانی که ما تئاتریها را بهعنوان دشمن نگاه میکنند، دشمنی که تنها ابزارش گفتوگو است. تنها ابزارش بازی است. تنها ابزارش نمایش است. حالا بگذارید من صدای نمایشنامهنویسانی که چند سال است کتابهایشان در ارشاد به انتظار مجوز مانده است. صدای کارگردانهایی که چهار سال است متنی ایرانی را به دست گرفتهاند و از این سالن به سالن دیگر میدوند، اما بیدلیل، رانده میشوند که متن نویسندهیی خارجی را کار کنند. صدای دانشجویان تئاتر، دانشجویان مشتاق و با استعداد تئاتر که هر وقت حرف آینده میشود به ما نگاه میکنند.
برای اجرای سرود ملی ارکستر نداریم
کامبیز روشنروان در حالی به روی صحنه رفت و پشت میکروفن قرار گرفت که بزرگان موسیقی ایران، شهرام ناظری و لوریس چکناواریان در ردیف اول سالن در کنار رییسجمهور نشسته بودند و شنوای بخشی از خواستههای حرفهییشان از زبان روشنروان در عرصه موسیقی بودند. او خطاب به حسن روحانی گفت: «... موسیقی کشور ما حال خوبی ندارد و در چند سال گذشته حالش وخیمتر شده است. هنرمندان این حوزه تمام بضاعت خودشان را در اختیار انقلاب قرار دادند ولی به جای قدر، جفا دیدند. روشنروان فهرستی از مشکلات موسیقی را شرح داد و گفت: آموزش موسیقی وضعیت نامطلوبی دارد. آموزشگاههای آزاد چندسالی است که نظارت بر آنها به درستی صورت نمیگیرد و رشد بیرویه آنها طوری شده که گاهی فکر میکنیم کاش این وضعیت به وجود نمیآمد. موسسات علمی و کاربردی هم به دلیل نداشتن اساتید خوب دچار مشکلات هستند. وضعیت ارکستر سمفونیک و ارکستر ملی طوری شده که چندین سال است به دلیل تعطیلی این ارکسترها سرود ملی جمهوری اسلامی را بهطور زنده نشنیدهایم و مدام نسخههای ضبط شده، پخش شده است...»
هنر یک «حق» است
محمدمهدی عسگرپور که مدیرعامل خانه سینما است، شادمان از بازگشایی خانه سینما به عنوان سخنگوی سینما و سینماگران از ضروریات سینما گفت که هنوز بدان دست نیافتهاند.او به نمایندگی از جامعه سینمایی خطاب به حسن روحانی گفت: آقای رییسجمهور! پیش از هر چیز مایلم به نمایندگی از سینماگران مراتب سپاس خانواده بزرگ سینما را از وفاداری به تعهد انتخاباتیتان درباره بازگشایی خانه سینما اعلام دارم. به تعبیری نخستین دری که با کلید تدبیر دولت یازدهم باز شد قفل خانه سینما بود و سپاس که به وعده خود پایبند بودید. برای اصحاب فرهنگ و هنر، باور دولتمردان به اینکه اشتغال در عرصه فرهنگ و هنر یک «حق» است و نه یک «امتیاز»، مهمترین دغدغه است. انتظار داریم که شما این حق اشتغال اصحاب فرهنگ و هنر را به رسمیت بشناسید. هنرمندان و اصحاب فرهنگ سرزمین ایران اسلامی در همین جامعه بالیدهاند و زندگی میکنند. آنان جدای از نظام نیستند و خود بخشی از نظام و تحکیمکننده آنند. سینما میتواند یار خوبی برای دیپلماسی فعالی که دولت یازدهم آن را در پیش گرفته باشد، چراکه به اعتقاد بسیاری از سفرای کشورمان، سینما نه تنها بهترین سفیر فرهنگی که میتواند بهترین سفیر کشورمان باشد. مصلحت از جمله کلیدواژههایی است که معنایی دوگانه دارد. هر کسی برای دور زدن قانون از آن استفاده میکند. در هر جامعهیی و با هر رویکردی سانسور و نظارت وجود دارد. در کشور ما نیز مناسبات اجتماعی و ارزشی وجود دارد، اما سازوکار ما بهشدت دچار اشکال است. در دیگر کشورها سانسور، نام بازبینی و ویرایش را به خود میگیرد...»
نسبت اجنه و کتاب
رضا امیرخانی نخستین سخنران بود که حرفهایش به درازا کشید، اما همچون داستانگویی متبحر پایان سخنانش را چونان ایراد کرد که خستگی را از فضا دور کند. او از صنعت نشر سخن گفت و اعتبار قول حسن! دیگر محور سخنان او ممیزیان و کسانی بودند که نام حامی ارشاد بر آنها زده شده. امیرخانی خواست که با شفافسازی و معرفی افراد؛ نادیدهها معرفی شوند یعنی همان چیزی که او از آن چنین یاد کرد: ممیز و حامی و داور وزارت ارشاد را از لشکر اجنه انتخاب نفرمایید! او درباره وضعیت ادبیات داستانی در ایران گفت: چرا ادبیات داستانی دیده نمیشود؟ دلیل روشن است. به دلیل انبوه عناوین کتبی که ارشاد ساخته! چند عنوان کتاب به دست مردم میرسد؟ جواب روشن است. به تعداد کتب موجود در قفسههای کتابفروشی. این رقم بین هزار تا دو هزار عنوان است. حال آنکه ارشاد آمار تولید کتاب را در سال بیش از ۵۰ هزار عنوان اعلام میکند. ۴۸ هزار عنوان از این کتابها، کتب غیرحرفهیی در صنعت نشر هستند. حمایتهای ارشاد در همه ادوار و علیالقاعده دوره فعلی، به شرط صحت، ۹۵درصد هرز میرود! و فقط پنجدرصد صرف کتب حرفهیی میشود... فدراسیون فوتبال در وهله اول موظف است به حمایت از تیم ملی کشور، بعد از آن لیگهای برتر و پایینتر... اما در رفتار ارشاد اطفال بازیگوش فوتبالیست خیابانی با ملیپوشان تفاوتی ندارند.
دوسالانهها را به انجمنها بسپارید
ابراهیم حقیقی نماینده هنرمندان هنرهای تجسمی بود و از حال و روز این عرصه با رییسجمهور گفت. این هنرمند پیشکسوت گرافیست به نمایندگی از هنرمندان تجسمی از وزیر ارشاد درخواست کرد که دوسالانههای هنری را دوباره به انجمنها بسپارند و آنها را احیا کنند و خواستار گسترش فعالیت گالریها در شهرستانها شد. او با اظهار تاسف از وضعیت فعلی موزه هنرهای معاصر هشدار داد، رده این موزه که جزو ۱۰ موزه برتر دنیاست در حال نزول است. در حالی که ما در ایران در کل منطقه بیشترین هنرمندان را داریم.
فضایی برای تنفس
عبدالجبار کاکایی بیشتر از تضاد و روبهرویی شاعران و مدیران گفت. او به نمایندگی از هم صنفانش خطاب به روحانی گفت: «ما شاعران متعهد به آرمانهای مردم در سال ۵۷ برائت خود را از مدیریتی اعلام میکنیم که به نام حمایت از ما، قلم مخالفان را میشکند. شعر انقلاب نهال نورستهیی بود که امروز سرو بالندهیی شده و نفس کشیدن در فضاهای گلخانهیی و اردوگاهی را نمیپذیرد و دوست دارد در میدانی برابر تنها بر محور خلاقیت با رقیبان خود چالش داشته باشد و پذیرش مسوولیت دبیر جشنواره هشتم به همین منظور بود که امیدوارم تحقق پیدا کند.»مراسم با شور و شوق صحبتهای روحانی به پایان رسید و هنرمندان گرد وزیر اخطارگرفته جمع شدند تا باقیمانده حرفهایشان را به او منتقل کنند و ایشان این حرفها را با دکتر حسن روحانی در میان بگذارد.
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر